Nemət Mətin: “Çalışırıq ki, həvəsdən düşmüş gənc Azərbaycan yazıçılarını həvəsləndirək.”
07.02.22

Ədəbiyyat dərgisi “Yazı”nın baş redaktoru Nemət Mətin suallarımızı cavablandırdı.


– Nemət müəllim, bir müddət bundan əvvəl Con Qrişemin “Kamino adası” romanını oxuyurdum. Romanda söhbət müəllifin təxəyyülünün məhsulu olan bir olayın çözülməsindən gedir. Guya məşhur Frensis Skott Fitsceraldın əlyazmaları Prinston Universitetinin kitabxanasından oğurlanıb. Xüsusi xidmət orqanlarının əməkdaşları da, belə deyək, fərdi xəfiyyələr də bu əlyazmaları axtarırlar. Nəhayətdə, əlyazmalar tapılır. Hətta Amerika üçün də çox böyük məbləğ, 20 milyon dollar müqabilində əlyazmalar qaytarılır universitetə… Diqqətimi çəkən o oldu ki, əsərdə kitab nəşri ilə, kitab mağazası, özü də əyalət şəhərində fəaliyyət göstərən kitab mağazası işlətməklə böyük pullar qazanmaq imkanları vurğulanır… Maraqli kitabdır. Naşirlərimiz, yazarlarımız üçün xüsusilə maraqlıdır. Nəyə görə bu kitab barədə danışdım… Bizdə bunların heç biri yoxdur. Nə vaxt olacağı da məlum deyil. Amma “Yazı” dərgisi var. Yəqin ki, sizin kimi insanların fədakarlığı sayəsində mövcuddur bu dərgi. Elə deyilmi?


– Azərbaycanda dərgi çıxarmaq çox çətindir. “Yazı” kimi dərgini çıxarmaq üçün maddiyyatı arxa plana keçirmək lazımdır. Ədəbiyyat naminə çıxarılmalıdır belə bir dərgi. Reallıq belədir. Biz də belə işləyirik. Çalışırıq ki, həvəsdən düşmüş gənc Azərbaycan yazıçılarını həvəsləndirək. Deyim ki, dərgimiz neçə ildən bəri çıxır. 20-dən çox sayı işıq üzü görüb. Təsisçi və ilk baş redaktor Azad Qaradərəli olub. Azad müəllim yenə təsisçi olaraq qalır. Baş redaktorluğu mənə həvalə edib. Gəncliyə inandığı üçün. Mən tək deyiləm. Beş-altı nəfərik. Amil Namazlı Türkiyədə təhsil alır. Oradan yazılar göndərir. Özü də yazır. Tərcümələr də edir. Günel Rəcəb də tərcümə edir. Elvin Rizvangil də yazılar toplayır, müsahibələr alır. Mübariz Örən də məsul redaktordur.


– İcazənizlə bir sual verim. “Yazı”nın redaksiyası, işçilərinin maaşı və s. varmı? Yoxsa bu ictimai əsaslarla olan işdir?


– Yoxdur. Könüllülük əsasında işləyirik. Xərcləri atışıb ödəyirik. Növbəti sayı abunələr hesabına çıxaracağıq. İnkişafı görürük. Bir qonorar da verdik. Olmayan büdcədən. Heç yerdə tanınmayan yazarları tapmağa çalışırıq. Tələbat var. Çoxu deyirdi ki, internetdə varsa jurnal nəyə lazımdır?


– Abunə neçəyədir?


– İllik abunə 30 manatdır. Dərginin “ayaq”da qalması abunəçilərdən, oxuculardan asılıdır.


– Yazıçılar Birliyi ilə təmaslarınız varmı? Dəstək göstəribmi Birlik “Yazı”ya?


– Əlaqə yoxdur. Ümumiyyətlə düşünürəm ki, gənc yazıçıların, şairlərin kitablarını məhz AYB, Mədəniyyət nazirliyi dünya ölkələrində çap etdirməlidir. Müəllif özü sponsor və ya pul tapıb bunu edəcəksə, AYB nəyə lazımdır?


– “Yazı”nın planlardan danışaq. Dövriliyi artırmaq fikriniz varmı?


– Hələlik yox. Planlarımız abunəçilərin sayını artırmağa köklənib. Abunəçi nə qədər çox olacaqsa, dərgi də bir o qədər çox yaşayacaq. Yazda dərginin səhifə sayını azaltmaq və içini daha rəngarəng etməyi düşünürük.


– Sizin yazar kimi hədəfləriniz barədə danışaq. Səhv etmirəmsə, xarici ölkələrdən birində kitabınız çapa hazırlanır.


– “Sonuncu uçuş” adlı kitabım türk və ingilis dilinə tərcümə olunub. Sadəcə nə vaxt çap olunacağını dəqiq bilmirəm. Amma faydası nədir? Xarici ölkələrdə kitabı çap olunanları görürük. Bu işlə, bayaq qeyd etdiyim kimi, Mədəniyyət nazirliyi, AYB məşğul olmalıdır. Yerli nəşriyyatların yerli müəllifləri xarici ölkələrdə tanıtmağa marağı olmalıdır. Bundan əlavə təbliğat və reklam işləri görülməlidir. Hər il ən azı on müəllifin kitabı müxtəlif dillərdə həmin ölkələrdə oxucuların ixtiyarına verilməlidir. Azərbaycan yazıçısı bilmir roman yazsın, yoxsa kitabını çapa hazırlasın, kitab mağazaları ilə danışsın, reklamı ilə məşğul olsun və s. Bir-iki istisnanı nəzərə almasaq, müəlliflərlə müqavilə bağlanmır. Ədəbiyyat müsabiqələri keçirilmir.


– Və sonda. Bizim yazıçıların dünya miqyasına çıxmasını əngəlləyən amillər sırasında Azərbaycan dilində yazmaları hansı yer tutur?


– Nabokov dörd dil bilirdi, Umberto lap qədim kitabları oxumaq üçün dil öyrənirdi. Bu siyahını çox uzatmaq olar. Bizdə vəziyyət acınacaqlıdır. Kitablardan pul qazana bilməyən Azərbaycan yazıçısı başqa dilləri yox, evə çörək aparmağı fikirləşir. Buna məcburdur. Bir yazıçımızı dünya tanısa, sabah yazıçı Azərbaycanı dünyaya tanıda bilər. Ən azı lazım olanda maraqlarını müdafiə edə bilər. Bunlar hamısı sistemli şəkildə işlənməlidir.


Fuad Babayev, 1905.az

Yenililklər
12.05.22
“Mirzə Ələkbər Sabirin sənət idealları və müasir dövr” adlı konfrans keçirilib
11.05.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu Heydər Əliyevlə bağlı nəşr layihəsi həyata keçirir
10.05.22
Gülnar Səma - Zəlimxan Yaqubun “Əbədiyyət dastanı”
01.05.22
Azad Qaradərəli: "Renessans həsrəti" kitabımın 3-cü cildini çapa hazırlayıram
30.04.22
"Ulduz"un aprel sayı çap olunub
26.04.22
Rövşən Xasayoğlu - Ana Kürüm yatağına dönərmi?
25.04.22
Azad Qaradərəli - Fikir bölüşmək cinayətlərin ən yüngülü kimi
22.04.22
Vasif Əlihüseynin “Azmış kimi”si çap olundu
22.04.22
Simran Qədim - Meta: gələcəyin interneti
22.04.22
Habil Yaşar -  “CinemaPlus”da
22.04.22
Yetmiş dörd yaşın şeiri
20.04.22
Gülbala Dadaş - ŞİR həmişə ŞİRdi, mənim qardaşım...
19.04.22
“Oxu Günü-8” keçiriləcək
13.04.22
“Molla Nəsrəddin” ədəbi məktəbinin davamçıları satirik jurnallarının təqdimatı keçirilib
13.04.22
Hacı Zeynalabdin Tağıyevin haqqında “Xeyirxahlıq mücəssəməsi” adlı kitab  çap olunub
13.04.22
"Şeir sirdi, Adam, sirri bağırmazlar - ulduzlardan utan..." - Qulu Ağsəsin şeirləri
06.04.22
Azərbaycanda ilk: “I Uşaq Kitab Festivalı” keçirildi
04.04.22
Kitab haqqında rus klassiklərinin esseləri
04.04.22
Kərbəlada Füzulidən alınan halallıq-REPORTAJ
01.04.22
Fəxri Müslüm - Saçı bulud-bulud bir qız ağlayır
01.04.22
Gənc yazar Nemət Mətnin kitabı Türkiyədə çap olunub
01.04.22
"Ulduz" jurnalının mart sayı nəşr olunub
30.03.22
Bakıda I "Uşaq Kitab Festivalı” keçiriləcək
30.03.22
Azad Qaradərəli - Adı Arif olanın...
30.03.22
Azad Qaradərəli - Oljas Süleymenov fenomeni
30.03.22
Kənan Hacı - Bəlkə bizə ədəbiyyat lazım deyil?
30.03.22
Şirindil Alışanlının “Sözün yaşamaq haqqı” kitabı işıq üzü görüb
19.03.22
“Kəlniyyət” və “Məşəl” jurnalları transfoneliterasiya edilərək nəşr edilib
18.03.22
Vüqar Əhmədin “Şuşanın dağları başı vüqarlı” kitabı çap olunub
18.03.22
“Metafizika” jurnalının yeni sayı (2022/1) işıq üzü görüb
18.03.22
Məmməd Səid Ordubadinin 150 illiyinə həsr olunmuş elmi sessiya keçirilib
17.03.22
Motazz Muhi Əbdulhəmid Ədəbiyyat İnstitutunun qonağı olub
16.03.22
“Ustad”ın Novruz sayı çap olunub
16.03.22
Vüqar Əhmədə “Turan”ın xalq şairi adı verilib
16.03.22
“Poetika.izm” jurnalının növbəti sayı çap olunub
14.03.22
“Məhəmməd Tağı Sidqinin həyatı və ədəbi-maarifçi fəaliyyəti” kitabı çap olunub
14.03.22
“Müqayisəli ədəbiyyatşünaslıq” jurnalının növbəti sayı çap olunub
14.03.22
Azad Qaradərəli - Onun sarı bənizi
10.03.22
“Filologiya və sənətşünaslıq” jurnalının növbəti sayı çap olunub
05.03.22
“Ədəbi Proses – 2020-2021” elmi-yaradıcılıq müşavirəsi keçirilib
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.