İlham Əziz - O dünyadan gələn səslər
22.01.20

Hər gün tıxacdayam. Səmərəli istifadəsini də tapmışam. Yığmışam maşınıma çeşid-çeşid kitablar, oxuyuram. Bəzən tıxacın tez qurtarmasına heyfsilənməyim də olur. Dünən də “Azneft” dairəsində “mübarək” bir tıxacdaydım. Fürsəti fövtə vermədən Mübariz Örənin “Ağ buludlar”ını götürdüm. Bir Allah bilir, neçənci dəfədir ki, bu povesti oxuyuram.

Əvvəla onu deyim ki, bəzi yazıçıları dəfələrlə oxumaqda yarar var. Musiqi alətlərini kökləmək qabaqlar çətin bir proses idi. Güclü qulaq duyumu lazım olurdu. Texnologiya hər şeyə çarə tapdığı kimi, bunun da öhdəsindən gəldi. İndi telefonlarda bununçün müvafiq applikasiya mövcuddur, çox asanlıqla istənilən aləti kökləmək olur, hətta kar olsan belə. Bu misalı niyə çəkirəm, ondan ötrü ki, yazı adamları da bəzən kökdən düşür, məişətin, qayğıların ucbatından yazı əhvalın tuta bilmirlər. Məhz bu vəziyyətdə bəzi yazıçıların əsərləri dərman kimidi. O ilahi dərmanlardan biri mənimçün Mübariz Örənin hekayələridi. Onun əsərlərini oxuyan zaman ətrafla əlaqəm kəsilir, izahımüşkül həlim ədəbiyyat vakuumuna düşürəm. Böyük yazıçıların əsərləri başqaları üçün həm də kankan kimi bulaq gözünü təmizləyir, insanı özündən çıxarıb yazmağa vadar edir. Mənə elə gəlir ki, bu yazıçı böyüklüyünün meyarlarındandır. Mübarizin əsərlərində təbii axın var, bəzən bu axını mətndə Selincer özbaşınalığı da adlandırıram. Amma bu özbaşınalıq ona görə sevilir ki, gözlə görünməyən, əllə tutulmayan harmoniyadadır.

Hə onu deyirdim axı, “Azneft” meydanında əsərin bir yerinə, bir abzasına, lap doğrusu bir cümləsinə gəlib çıxdım ki, ara qarışdı, məzhəb itdi. Bilmədim nə edim, az qaldım maşından düşüb qışqıram ki, ay camaat gör, nə oxuyuram, gəlin siz də oxuyun! Nədi bu abzas ? Hansıdı bu cümlə?

“Zülmət meşənin dərinliklərindən hansı dünyaya aid olduğu bilinməyən qarmaqarışıq, tükürpədici səslər gəlirdi, o səsi tutub qaçırdı. Hisslərinə hiss qatıb - islanmışın yağışdan nə qorxusu! - qorxu üstündən qorxu geyib qaçırdı. Arabir dayanıb nəfəs dərir, güc yığıb təzədən qaçırdı. Yaxşı ki, hərdənbir lap uzaqdan, qəsəbə tərəfdən boğuq it səsləri eşidilirdi - ya bikarçılıqdan, ya axmaqlıqdan hürüşürdü itlər.

“Və yaxşı ki, o səslər bu dünyadan idi (!!!)”

İlahi, bu cümlənin enerjisinə bax, soyuq qorxusuna bax..
İnsan özünü, sözünü biləndən bəri ölümdən sonrakı vəziyyəti haqqında baş sındırıb bir yerə çıxa bilmir. Hətta dini mətnlər də bu barədə ya susur, ya da “siz nə bilərsiz”lə başlayan cümlələrlə bizi yola verir. İslam peyğəmbəri səhabələrinə qəbirlərdən eşitdikləri barədə danışanda onlara belə deyirdi:

“Siz mənim eşitdiklərimi eşitsəz, heç vaxt gülməz, ömrünüzü səcdədə keçirər, ölənə qədər ağlayardınız”.

Mübarizin də yuxarıdakı cümləsi bu qorxunun təsdiqi, o dünyadan səs eşitməməyin sevincidir. Mətndəki bu qorxu vay-şüvən deyil, buz kimi kəsən qorxudu. Bu əsərdə çox məsələlər haqqında gözəl mətnlər yazılıb və yazılacaq, amma mənimçün ən dəhşətli hayqırış, faniliyin ən böyük qorxusu bu cümlədə gizlənib. Yalnız yaxşı mətn təbii axarla özü-özünü gətirib bu hala sala bilər.

Həyatınızda tıxacsız günlər diləyilə...

/Kulis.az/

Yenililklər
17.01.22
İlhamə Dağlı - Tobıktıda günəş doğdu
17.01.22
Azad Qaradərəli: "AYB-dan uzaqda qalmaq, təbii çətinliklər yaradıb mənə"
15.01.22
Mübariz Örən Yaradıcılıq Fakültəsinə rəhbər təyin olunub
11.01.22
Gülnar Yunusova -  Fenomen Haruki Murakami 73 yaşında
11.01.22
Kənan Hacı - Vaxt pəncərəsi
11.01.22
Azad Qaradərəlinin hekayəsi Türkiyə saytında yayımlanıb
10.01.22
Nadir Əzhəri - “İsanın qadını” və qadın ifadəsinin keyfiyyəti
06.01.22
Kənan Hacının yeni kitabı çap olundu
30.12.21
Günel Natiq - Ayı dərisi 
29.12.21
“Qarabağ ilmələrdə” sənədli filminin təqdimat mərasimi olub
29.12.21
“Ulduz”dan oxuculara endirim
29.12.21
Hacı Zeynalabdin Tağıyevlə bağlı film çəkiləcək
28.12.21
Habil Yaşar - SMS
28.12.21
Eşqin Məmmədov - Bu il başqa arzum var, hədiyyə istəmirəm
27.12.21
Ramil Əhməd Türkiyədə qalib oldu
27.12.21
Yazıçı Varisin kitabı İranda nəşr edilib
27.12.21
Nemət Mətin - İsanın qadını və ya Səxavət Sahilin "Məhəbbət" obrazı
24.12.21
Azad Qaradərəlinin yeni kitabı çap olunub
23.12.21
İlin son "Ulduz"u nəşr olundu
23.12.21
Fərid Hüseynin İstanbulda imza günü oldu - Foto
23.12.21
Cavanşir Atəşi - Xalqının taleyinə günəştək doğulmusan!
20.12.21
“Leyli və Məcnun” dastan-tamaşası təqdim olundu
20.12.21
“Qobustan” sənət toplusunun qış nömrəsi işıq üzü görüb
20.12.21
“Salnaməfilm” studiyasında il ərzində bir sıra yeni sənədli filmlər çəkilib
20.12.21
“Uşaq Avroviziyası - 2021” müsabiqəsinin qalibi bəlli olub
20.12.21
Minsk şəhərində Nizami Gəncəvinin heykəli ucaldılıb
16.12.21
Küyülü Nəccari Səid - Atam
16.12.21
Üfüqdə hansı cərəyan görünür? - SORĞU
13.12.21
Səxavət Sahil - Əkrəm Əylisli, Axundov, Mirzə Cəlil, Sabir və Türk ədəbiyyatı
13.12.21
Mərahim Nəsib - Əllərim göy üzündə, dodağımda dualar
13.12.21
Bakıda 15-21 dekabrda Milli Kitab Sərgisi keçiriləcək
13.12.21
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinə qəbul elanı
13.12.21
Koreya-Azərbyacan II Humanitar Forumunu keçirilib
13.12.21
Ləman L.R. - Susaq, sükutumuz danışsın
08.12.21
"Kitabi-Dədə Qorqud" italyan dilində
08.12.21
“Ərəb ədəbiyyatının ehramı Nəcib Məhfuz” kitabı çapdan çıxıb
08.12.21
Hüseyn Cavidin “Topal Teymur” pyesi rus dilində işıq üzü görüb
08.12.21
Tramp prezidentlik fəaliyyəti barədə kitab yazır
08.12.21
Azərbaycanın iki filmi beynəlxalq festivalda mükafat qazanıb
02.12.21
“Məhəmməd İqbal: Eşq və düşüncə şairi” kitabı nəşr olunub
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.