Kənan Hacı - Qanunla mühakimə edilməyən cinayətlər haqda roman
15.05.14

Hamı günahkardı dünyada, amma
dünyada heç kimin günahı yoxdu...

Ramiz Rövşən


Bəzən imzasına böyük ümidlər bəslədiyimiz bir yazarın yeni yazdığı romanı oxuyub bitirəndən sonra içimizdə bir məyusluq hissi yaranır. Düşünürük ki, yox, alınmayıb. Bəzən də bizə tanış olmayan bir imza hansısa əsəriylə bizi heyrətləndirir.

İndi az qala, hər gün yeni bir kitab çıxır. Müxtəlif imzalar, müxtəlif janrı əhatə edən ədəbi mətnlər başımızı gicəlləndirir. Bu kitabların hamısını oxumaq imkan xaricindədir. Ona görə mən ancaq imzasına bələd olduğum yazarların kitablarını oxumağa vaxt ayırıram. İstisna hallarda “üz üzdən utanar” məsəli baxımından məcburiyyət qarşısında hansısa əsəri oxumuşam. Amma bu, həmişə olmur.

Gülnar Əhmədin imzası mənə tanış deyildi. Onunla kitab təqdimatlarından birində tanış olduq və onun ədəbiyyat haqda mülahizələri diqqətimi çəkdi. Həmin ərəfədə də “Xoşbəxt” romanı çapdan çıxmışdı. Qərara aldım ki, onun bu kiçik həcmli romanını oxuyum. Və oxudum.

Onun bundan əvvəl nəsə yazıb-yazmadığı haqqda məlumatım yoxdur. Bəlkə də “Xoşbəxt” onun ilk əsəridir. Bədii yaradıcılığa birbaşa romanla başlayan yazarlar çox azdır və bu, heç də həmişə uğurla nəticələnmir. İlk əsərin gətirdiyi məğlubiyyət bəzən yazıçı üçün psixoloji cəhətdən ağır zərbə olur və bu travmadan sonra o, uzun müddət, çox vaxt da heç özünə gələ bilmir. O, yenidən masa arxasında oturmağa özündə mənəvi güc tapa bilmir.

Gülnar Əhmədin romanını oxuduqca hiss olunur ki, bu xanım olduqca mütaliəlidir, nəyi necə yazmağı bilir, cümlələri qurama deyil, özünəməxsusdur və ən əsası, təhkiyə bacarığına malikdir. “Xoşbəxt” romanının maraqlı strukturu var və bu, ilk əsərini yazan müəllif üçün uğurlu tapıntıdır. Əsərin baş qəhrəmanı O-dur. O-nun timsalında bir ailədə baş verən yadlaşma prosesi, qeyri-sağlam atmosfer və bunun ağır nəticələri psixoloji kontekstdə təhlil olunur. Gənc müəllif xarakterlərin psixologiyasına nüfuz edir. Əsərin vacib bədii elementi vicdandır. Ailə üzvləri- ana, qardaş və bacılar ona qarşı biganədir, O isə onların xoşbəxtliyi, rahatlığı üçün çalışır, fədakarlıq edir. Onun üçün gələn elçilərin qarşısına bacısını çıxarırlar, o, öz xoşbəxtliyini bacısına qurban edir. Bu sadəlövh altruizm ailə üzvləri tərəfindən qiymətləndirilmir. Bu qanunla mühakimə edilə bilməyən ailə cinayəti Onun həyatını alt-üst edir. Anası ölüm ayağında olanda belə öz günahını tam etiraf etmək istəmir, Ona sadəcə, buralardan çıxıb getməyi məsləhət görür.

Əsərin böyük bir hissəsi məktublar formasında yazılıb. Onun qardaş-bacıları bu məktublarda hər biri ayrı-ayrılıqda özləri və Onun haqqında yazırlar, bir növ öz günahlarını etiraf edirlər. Amma həm də bu günaha bəraət qazandırırlar. Bu məktublarda Onun taleyindən dolayı dərin peşmançılıq hissi yoxdur. Bu eqosentrik düşüncələr Onun xarakterinin açılmasında bir növ köməkçi vasitələrdir. Əsərin qəhrəmanı eqosu olmayan bir insandır və o, eqosentrik düşüncədən xilas ola bilməyən ailə üzvlərinin arasında yad cisim kimi dolaşır. Anasının ölümündən sonra O, evdən xəbərsiz çıxıb gedir, yüksək vəzifədə çalışan qardaşı isə əlindəki imkanlardan istifadə edib onu axtarmaqdan vaz keçir; öz adına, nüfuzuna xətər toxunacağından ehtiyat edir.  

Sonda günahkarın kimliyini müəyyən etmək oxucunun öhdəsinə buraxılır. Əslində qanunla mühakimə edilə bilməyən cinayətlər, qanunun əsaslana  bilmədiyi cinayətlər daha böyük və ağır cinayətlərə yol açır. Hər gün yüzlərlə belə cinayətlər baş verir və cinayətkar cəzasız qalır. Bu cinayətlərin ağrısını Onun kimilər çəkir...

Avanqard.net

Yenililklər
22.06.24
Şahid ifadəsi - Zərdüşt Əlizadə yazır...
13.06.24
“Divanü lüğat-it-türk”ün II və III cildləri nəşr olunub
13.06.24
“Ulduz” jurnalının may nömrəsi çap olunub
13.06.24
Azərbaycanda aparıcı teatrların siyahısı təsdiqlənib, işçilərin maaşları artırılıb
05.06.24
Özbəkistanlı şairlərin şeirləri Azərbaycan dilinə tərcümə edilərək nəşr olunub
05.06.24

Qulu Ağsəs haqqında yeni kitab çap edilib

24.05.24
Kino şirkətlərinə yeni imkan: post-prodakşna dəstək
22.05.24
Kənan Hacı - Salman Mümtaz Leninə nə deyəcəkmiş?
22.05.24
2024-cü ilin Ədəbiyyat üzrə Beynəlxalq Buker Mükafatının qalibi məlum olub
21.05.24
Professor Edmund Herziq: Nizami Gəncəvinin əlyazmalarının vahid kataloqu üç dildə nəşr ediləcək
21.05.24
Azərbaycanda iki teatrın adı dəyişdirilir və işçilərinin maaşı artırılır
20.05.24
“Linqvistik nəzəriyyənin əsasları” kitabı nəşr olunub
20.05.24
Hüseyn Arifin anadan olmasının 100 illiyi münasibətilə “Arxada qalan illər” adlı kitab nəşr edilib
20.05.24
Fransada azərbaycanlı rəssamın fərdi sərgisi keçirilib
15.05.24
Ülvi Babasoyun “Ədəbiyyatda postmodernizm: oyun estetikası” kitabı təqdim olunub
09.05.24
Həcər Atakişiyeva - Məhəmməd Füzulinin poeziyasının dili və üslubi xüsusiyyətləri
06.05.24
Həmid Herisçi: Öz adıma ədəbiyyat müharibəmi bitirdim
06.05.24
Kino Agentliyi “Qızılalma” Festivalında mükafata layiq görüldü
06.05.24
Kino ictimaiyyəti narahatdır: 38 nömrəli qərar ləğv olunacaqmı?
04.05.24
Cahid Camal “Xalq Əmanəti” layihəsinin 24-cü nəşrində
03.05.24
Gülnar Səma - Ramil Mərzilinin “Qadağan olunmuş şeirlər”i
03.05.24
Asif Rüstəmlinin “Cümhuriyyət məfkürəsi” kitabı çap olunub
03.05.24
Azad Qaradərəli - Şəhid toyu
02.05.24
ARKA-nın Apellyasiya Komissiyası müraciətlərlə bağlı qərar verdi
02.05.24
“Əlyazma abidələri: ənənə və müasirlik” kitabı çapdan çıxıb
02.05.24
Məşhur yazıçı Pol Oster vəfat edib
02.05.24
Azərbaycanlı alimin beynəlxalq konqresdə məruzəsi dinlənilib
02.05.24
Türkiyənin bütün bölgələrində Azərbaycan Mədəniyyət Günləri keçiriləcək.

01.05.24
Orhan Aras - Bedirhan Ahmedov: Yorulmaz Bir Bilim Adamı...
01.05.24
Cavanşir Yusifli - Gənc şairlərə məktub - Sözün ayağı dəyməyən yerlər
01.05.24
Türkiyədə Məhəmməd Füzuliyə həsr olunan beynəlxalq konfrans keçiriləcək
01.05.24
Nar ağacı - Kənan Hacının yeni hekayəsi
30.04.24
Ömür gəlib keçər, qalan əməldir
29.04.24
Qulu Ağsəs - 55
29.04.24
 Yazıçı Eyvaz Zeynalovun “Nadir şah” romanı nəşr olunub
26.04.24
Mahir N. Qarayev - Mənə o dünyanı göstər, İlahi
25.04.24
Bakıda Çingiz Aytmatovun abidəsinin açılış mərasimi
25.04.24
Abbasqulu ağa Bakıxanovun “Riyazül-qüds” əsəri nəşr olunub
25.04.24
Mədəniyyət Nazirliyi “Nəşrlərin satın alınması müsabiqəsi”ni elan edir
24.04.24
Azərbaycanlı rejissorun ekran əsəri Kann Film Festivalının qısametrajlı filmlər müsabiqəsinə seçilib
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.