Sevinc el Sevər - Kənd qızının ər tapmağı
14.01.13

Paytaxtdan uzaq bir əyalətin ucqar  kəndində yaşayan qızcığazla tanış olmuşam. Dediyinə görə, onun kiçik ömrü, demək olar ki, artıq faciələrlə doludur. Cəmi iyirmi yaşında olan bu qıza mən uşaq kimi yanaşmaya bilmirəm, baxmayaraq, iyirmi yaşımdan məni vur-tut on il ayırır, amma mənə elə gəlir ki, iyirmi yaşında həyat haqqında indi bildiklərimin heç yarısını da bilmirdim, insanları tanımırdım, çox məsum, safdım. O qədər saf olmalı deyil adam, necə ki, mənim təzə tanış olduğum qız dəhşətli dərəcədə safdır, “bir inci saflığı varsa da suda, artıq içiləndə dərd verir o da” dediyi kimi dahi Nizamimiz, adam gərək çox saf da olmaya, bir az da hiyləgər ola, bir az da biclik işlədə. Düz ola-ola düzdə qalmaya.

Kəndli qız çox gözəldir, sarışındır, maviyə çalan gözləri var, sağ yanağında qəmzəsi, uzun da hörükləri. Ev qızıdır, yəni evdən çıxmır, qonşuya da ayaq basmır. Elçiləri çoxmuş, qohumlar sürüylə. Əmisinin, bibisinin, xalasının ailəsiylə araları dəyib, qız oğlanları bəyənməyib deyə. Düşmənçiliyin kökünə baxın hələ. Sözüm onda yox.

Gözəl qız rəfiqəlik elədiyi sinif yoldaşının Rusiyadan kəndə evlənmək üçün qayıtmış qardaşına vurulur. Əlbəttə, oğlan da buna vurulandan sonra, yoxsa həddi nədi qız başına. Elçilik-filan, nişan-mişan. Qız xoşbəxt olur. Günlərin bir günü şeytanın qıçını sındıraraq, evdən çıxıb nişanlısıyla paltar bəyənməyə gedən qızla oğlanın qızın ətəyinin qısalığı üstündə davası düşür. Demə, qız evdən çıxmadığı ərəfədə boyu artıbmış, beş-altı dəfə də lənətə gəlmiş donunu yuyubmuş, çin malı yığılıb balacalaşıbmış. 

Nə qız, nə anası fərqinə varmayıbmışlar, ola bilsin sevindiklərindən gözləri ayaqlarının altını görməyibmiş. Zarafat deyil, oğlan qızı alıb birbaş Moskvaya yollanacaq. Nə yemisən, turşulu aş. Oğlan qızın ətəyinə o qədər aludə olur ki, qızın gətirə bildiyi bütün bəhanələrin üstündən xətt çəkir. Səni hələ Moskvaya aparmamışam, belə geyinirsən, aparsam, özünü çölə qoyarsan deyib nişanı atır. Qayıdır Mariya və Tanyalarının yanına. Paho, kənd yeri, düşmənin biri də artır, əvvəlki düşmənlər sevinir. 

İkinci nişanlı da Rusiyadan gəlir. O da qonşu kənddəndir,  bir toyda qızı görüb klassik qaydayla aşiq olur qıza, anası gəlir, bacısı gəlir, qızın bütün dişlərinin yerində olub-olmadığını yoxlayandan sonra bəyənirlər. Nişan-mişan, yemək-içmək. Qız qorxusundan bir dəfə nişanlı olduğunu deməyibmiş.  Bu oğlan da onu almasa, bu qədər düşmənlə evdə qalasıdır. Aha, düşmənlərdən biri fürsəti fövtə vermə, oğlanı hansı yollasa tap, qulağına pıçılda ki, nişanı qayıdıb bir dəfə. Paho, bu oğlan da nişanı atır ki, indidən mənə yalan deyən qız  evlənəndən sonra nə bilim neylər. 

İndi qız üçüncü dəfə rayon mərkəzindən bir oğlana nişanlanıb. Qızın evdən çıxmaq, hansısa oğlana özünü bəyəndirmək şansı sıfırdır. Azıb-tazıb həyətlərinə gələn alverçi qadın qızı bəyənib oğlan evinə xəbər salıbmış: “Kənddə bir qız var, aya deyir sən çıxma mən çıxım, günə deyir sən çıxma, mən çıxım. Belə deməyinə baxmayın, evdən addımını bayıra atmaz, atası qıçlarını qırar”.

Qız elə kədərli, elə ümidsizdir, nişanlanmağına sevinmir də, yasa batıb oturub. Özündən balaca bacısı da “Küləklə sovrulanlar” filminin qəhrəmanı Skarletin bacısı kimi o, artıq üçüncü dəfədir nişanlanır, mənsə bir dəfə də nişanlanmamışam deyə darıxır.  Keçən dəfədən gözü qorxub nişanlarının qayıtmağı haqqında təfsilatıyla indiki nişanlısına danışıb. Di gəl, inanmır ki, bu toy da baş tuta. 

-Yenə bir bəhanə tapıb oğlan aradan çıxsa, gərək bu kənddə oturmayaq. Anam inəkləri, torpağımızı satıb şəhərə köçəcəyimizi deyir belə olsa - deməli, heç ananın da ümidi azdır. Hər an qorxu içindədirlər. Dəhşətdir sadəcə. Arada Məhərrəmlik var, bir çıxsa, bir çıxsa, bu toyu eləsək deyə çırpınır ürəklər. 

Bu əhvalatı eşidəndən sonra öz-özümə fikirləşirəm. Qızlarımı bu ölkədən hara göndərim, nə qədər uzağa göndərim ki, bu qədər mutsuz olmasınlar oturduqları yerdə. Həm də cəmi iyirmicə yaşlarında. /publika.az/

Yenililklər
29.11.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu iki mədəniyyət paytaxtını bir araya gətirir
29.11.22
"II Sumqayıt Kitab Sərgisi keçiriləcək"
23.11.22
Günay Əfəndiyeva Daşkənddə Maqsud Şeyxzadənin heykəlini ziyarət edib
22.11.22
İntiqam Yaşar Tunisdə Beynəlxalq Poeziya Festivalında ölkəmizi təmsil edəcək
22.11.22
“Hayrettin Hoca” monoqrafiyası  nəşr edilib.
18.11.22
Kürdəmirdə Aşıq Şakirin 100 illik yubileyi keçirildi
17.11.22
Ədəbiyyat İnstitutunda “525-ci qəzet”in 30 illik yubileyinə həsr olunmuştədbir keçirilib
15.11.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu Səmərqənd Zirvəsi çərçivəsində beynəlxalq simpozium keçirib
14.11.22
Günay Əfəndiyeva: “Gələcək genişmiqyaslı layihələrin həyata keçirilməsi üçün həvəslə və böyük səylə fəaliyyətimizi davam etdirməkdəyik”.
13.11.22
Dr. Yusuf Gedikli - Dillerin Şifresi - Dillerin Kökeni ve Türeyişi
10.11.22
“II ANAİB Gəncə Kitab Sərgisi” keçiriləcək
10.11.22
Tıxaclarda qalıbdı şad xəbərlər… - YENİ İMZA - Səbuhidən şeirlər
03.11.22
“Qarabağ zəfəri Güney və Quzey Azərbaycan yazarlarının gözü ilə” kitabı çap olunub
03.11.22
Azad Qaradərəli - Xalq şairinin ölümü
31.10.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunda “Litva Karaimləri” adlı konfrans keçirilib
27.10.22
“Hüseyn Cavid romantizmi rənglərin işığında” adlı kitab çap olunub.
25.10.22
Tanınmış nəşriyyatların redaktorları bir arada
25.10.22
Vüqar Əhməd Türkiyədə konfransda iştirak edib
25.10.22
Azad Qaradərəli - Zori Balayanın azərbaycanlı vəkilləri yaxud ayı kimin əmisi oğludur?
21.10.22
Görkəmli ədəbiyyatşünas alimlərin anım günü qeyd olunub
19.10.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu fəaliyyətini Avropada genişləndirməyə davam edir
17.10.22
“Ustad” dərgisinin 39-cu sayı Hüseyn Cavidə həsr edildi
12.10.22
Türk Dünyası Naşrilər Birliyi yaradıldı
09.10.22
Azad Qaradərəli - Yoxdan var və vardan yox olmağın poetik izləri
07.10.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu VIII Beynəlxalq Kitab Sərgisi çərçivəsində yeni nəşrini təqdim edib
06.10.22
Ədəbiyyat İnstitutunda dərsliklərin müzakirəsi keçirilib
04.10.22
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu Nizami Gəncəvinin yeni kitabını nəşr edib
28.09.22
Bölgələrdə kitab sərgisi təşkil olunacaq
28.09.22
Macar şairi Mikloş Radnotinin yaradıcılığına həsr olunmuş musiqili gecə keçirilib
26.09.22
Günay Əfəndiyeva Polşada bir sıra görüşlər keçirib
26.09.22
Şəmsəddin Şəmsinin “Dəh Mürğ” poemasının əlyazma nüsxələri əldə olunub
26.09.22
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin qurultayı təxirə salınıb
26.09.22
Günəş topla mənim üçün... - Etimad Başkeçidin yeni hekayəsi
23.09.22
“Şuşaya salam” Beynəlxalq Poeziya layihəsinin təqdimat mərasimi keçirilib
23.09.22
Polşada keçirilən VI Beynəlxalq Türkologiya Konqresində Azərbaycan təmsilçiləri fəal iştirak edib
22.09.22
Polşada Beynalxalq Türkologiya Kongresi çərçivəsində Azərbaycan musiqi gecəsi keçirilib
22.09.22
ANAİB-dən Ermənistanın son təxribatı ilə bağlı bəyanat
21.09.22
Ədəbiyyat İnstitutunda Dövlətşah Səmərqəndinin “Təzkirətüş-şüəra” kitabını təqdim edilib
21.09.22
Polşada VI Beynəlxalq Türkologiya Konqresi başlayıb
14.09.22
“Metafizika” jurnalının növbəti sayı (2022/3) işıq üzü görüb
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.