Aqşin Yeniseyin "Uğur sirri" - MÜSAHİBƏ
17.12.13

Uğur nədir? Siz özünüzü uğurlar qazanmış biri hesab edirsinizmi? 


- Mən bu barədə heç vaxt fikirləşməmişəm. Amma onu da deyim ki, yaradıcı uğurlamın hamısı həyatımdakı uğursuzluqlarımın bəhrəsidir. Mən uduza-uduza qazanan “qumarbaz” kimi bir şeyəm. Deyəsən, Folkner də belə deyirdi ki, yaradıcılıq məğlubiyyət məsələsidir. Mən hələ uğurun “dadına” baxmamışam, ona görə insanlara yalan danışa bilmərəm.


Belə bir deyim var: uğuru da, uğursuzluğu da öncədən proqnozlaşdırmaq mümkündür. Siz uğurlarınızı proqnozlaşdırana qədər hansı yollardan keçmisiniz? 


- Sadəcə, Üzeyir Hacıbəyov kəndlərdən istedadlı uşaqları yığıb Bakıya oxumağa gətirdiyi kimi məni də universitetə gətirib atam. Vəssalam. Təkbaşıma oxumuşam, yaşamışam, bir növ, küçə uşağı kimi, Qavroş kimi. Amma həmişə düşüncəm bu olub ki, ən pis adam haqqında da yaxşı düşünmək lazımdır. Bu günə kimi bir qəpik belə olsun müftə pula göz dikməmişəm, yalnız oxumaq və yazmaqla yaşamışam. İndi də belədir. Evdə hamı yatır, mən isə hər gün səhər saat altıda durub günortaya qədər yazıram. Yüngül istirahətdən sonra isə həyatımı başqa müəlliflərin yazdıqlarına xərcləyirəm. 


Sizə görə “uğurun düsturu” nədir? Ümumiyyətlə, uğurlu biri olmaq üçün nə etmək, nədən başlamaq lazımdır?


- Məncə, belə bir düstur yoxdur. İnsan, sadəcə, bacardığı işin qolundan-qıçından yapışmalıdır. Özündən böyük görsənmək iddiası cılızlıq əlamətidir. Amma sözgəlişi belə bir resept verə bilərəm: zəhmət və şans. Eşşək ən zəhməteş heyvandır, amma şansı yoxdur, ona görə də eşşəkdi ki eşşək. Panda isə ən tənbəl heyvandır, amma şansı var. Ona görə hamı onu sevir. Fikrim yəqin ki, aydın oldu. Mütəxəsislər şərh edirlər ki, danışıq qabiliyyətinə yiyələn hər kəs cəmiyyətdə yaxşı mövqe tuta və maliyyə uğurları qazana bilər. 


Siz insan münasibətlərində əsasən nəyə diqqət yetirirsiniz?


- Hətta bəşəriyyətin böyük kəsiminin boyun qaçırdığı məsuliyyət hissinə. Məsələn, elə vaxt olur ki, şerdəki bir misraya can vermək üçün günlərlə əlləşirəm, amma adam da var, ağzına gələni yazır ki, “xalq şairi” olsun, orden-medal, təqaüd, Nizami Gəncəvi kimi padşahdan kəniz alıb özünə arvad eləsin. Bəzən istədiyim sözü canımdan çıxarmaqdan ötrü evdə əsəbi şəkildə gəzişirəm. Xanımımın bu halıma konkret deyinməsi də var: “Nə özünü öldürürsən yenə”. Mənim şer yazmağım, sadəcə, passiv, astagəl intihardır.


Bəzi gənclər bir işə başlayanda “Düşün, tətbiq et və nəticələndir” prinsipini unudurlar. Yəni onlar düşündüklərini ya tətbiq etmir, ya da nəticələndirmirlər. Bu problemlə üzləşənlərə nə söyləmək istərdiniz?


- Yaradıcı gəncliyi yaradıcılıq məsələlərində başlı-başına buraxmaq lazımdır. Bu yaradıcı anarxiya mütləq ədəbi-estetik bir nizam yaradacaq. Daxili azadlıq olmadan yaratmaq mümkün deyil. Elə adamlar var ki, hətta özlərinin daxili senzurası onları pis yazmağa məcbur edir. Sözsüz ki, mədəniyyətin üzərində ictimai-siyasi nəzarət olub və olacaq. Çünki o “nəzarətçilər” də bu cəmiyyətin tərkib hissələridir. Yaradıcılıq intim hadisədir, o prosesi heç kim görməməlidir, onsuz da, onun nəvəsi-nəticəsi hamının olacaq.


Uğurlu insanlar bildirirlər ki, özünü əhəmiyyətli hiss etmək istəyi onları, o cümlədən də bir çox insanı gözəl işlər görməyə vadar edib. Qarşısındakına “əhəmiyyətlisən” mesajını verməkdə çətinlik çəkənlərə nə söyləmək istərdiniz?


- Bu, adi bir məişət eqoizmidir. Əhəmiyyətli olduğunu bildiyin adama həsəd hissinə qapılıb bilərəkdən laqeyd münasibət sərgiləmək. Ona görə də ən sadə yol kiminsə nə deyəcəyinə fikir vermədən öz işinlə məşğul olmaqdır. İkinci məsələ odur ki, insanlar çox zaman layiq olmadıqları qiyməti, hörməti tələb edir başqalarından. Bu da eqoizmin bir növüdür. Məsələn, özümü misal çəkim; haqqımda, daha doğrusu, yazılarım haqqında xeyli tərif və tənqid, hətta təhqir eşidirəm. İnanın, bunların heç birinin mənim üçün əhəmiyyəti yoxdur. Çünki yazı yazanda o adamların heç biri mənim yanımda olmur, nə tərifləyənlər, nə tənqid edənlər.


Sizcə insanların ən güclü silahı nədir-ağıl, yoxsa ürək?


- Bu barədə bir yazım olub. Mən bir şair kimi ürəyin tərəfindəyəm, amma sadə bir insan kimi ağlın. O insanlara qibtə edirəm ki, ağılları ilə ürəklərini dost edə biliblər. İnsanın bədənində beyinlə ürək kimi bir-birilərinin istəklərinə düşmənçilik edən ikinci belə cütlük yoxdur. Ürəyin istədiyini beyin, beyinin istədiyini ürək istəmir. /azadinform.az/

Yenililklər
27.11.20
Elnarə Qaragözova- Kamal Abdullanın postmodern nəsrində oxşar obrazı
27.11.20
Vilayət Quliyev - Kəndimizin erməniləri
27.11.20
Təranə Vahid - Qorxu çiçəkləri
27.11.20
Mərahim Nəsib - Səni də dəyişən noyabr oldu
24.11.20
Qulu Ağsəs - Ağ alınlı qızılı atların vətəni
24.11.20
“Xaqani Şirvani həyatı və yaradıcılığı” kitabı çap olunub
17.11.20
Ermənilərin alban məbədlərinə iddialarının əsas səbəbləri nədir?
17.11.20
Professor Şamil Salmanovun seçilmiş əsərləri nəşr olunub
17.11.20
Hüseyn Cavidin “Knyaz” faciəsi ilk dəfə ayrıca kitab halında nəşr olunub
17.11.20
Beynəlxalq və yerli ekspertlər Şuşaya səfər edəcəklər
17.11.20
Mədəniyyət Nazirliyinin əməkdaşları işğaldan azad edilmiş torpaqlara təhkim olunub
17.11.20
Rocer Fritsin "Maqnit insanlar" kitabı Azərbaycanda nəşr edilib
16.11.20
Gülnar Səma -  Kəndimizin könüllü şəhidi
14.11.20
Türkiyədə mühacir yazıçı və jurnalist Məmməd Sadiq Aran haqqında kitab çap olunub
14.11.20
Nadir Əzhəri: “Uçan buludlar” hekayəsində modern baxışın izləri
14.11.20
Prezident təqaüdçüsü müharibə uşaqlarına kitab həsr etdi
14.11.20
Yohannes Keskinen: “O dönəmdə Moskva yönətimi "parçala və hökm sür" siyasətini fəal bir şəkildə həyata keçirirdi”
13.11.20
Musa Yaqubdan 50 yaşlı möhtəşəm Şuşa şeiri
13.11.20
“Bəhlul” jurnalı ilk dəfə transfonelitersiya edilərək çap olunub
13.11.20
“Nobel qardaşlarının ilk uğuru” filmi ölkəmizi beynəlxalq festivalda təmsil edəcək
13.11.20
Bəstəkarlar İttifaqı “Azərbaycan bəstəkarları və musiqişünasları” layihəsi üzrə öz fəaliyyətini davam etdirir
13.11.20
TÜRKSOY-un Baş katibi: "Türk aləminin mədəniyyət xadimlərinin səsləri Şuşadan dünyaya yayılacaq"
13.11.20
Nailə Adilqızı - Ucalsın göylərə bu haqq səsimiz
12.11.20
Səadət Kərimi: “Biz birləşib, güclü və qətiyyətli olanda Tehranın da, Kremlin də polemikası dəyişir”
12.11.20
Şuşanın Tarixi Mərkəzi dünya irsi elan edilməsinə layiqdir
12.11.20
Azərbaycan ərazisində xristian dini mirasının qorunmasını daim diqqətdə saxlayacağıq
23.10.20
Fərid Hüseynin yeni kitabı çap olunub
23.10.20
Rövşən Xasayoğlu - Azərbaycan, gözün aydın...
20.10.20

Azərbaycanın dörd yazıçısının əsəri Fransada çap olunub

15.10.20
“The Role of the Personality in History” adlı VIII Uluslararası Sempozyuma davet
23.09.20
“Sufi və şeir – Osmanlı təsəvvüf şeirinin poetikası” kitabı Azərbaycan dilində nəşr olunub
23.09.20
Nobel mükafatları bu il ənənəvi qaydada təqdim edilməyəcək
23.09.20
Komiks müsabiqəsi üçün müraciətlər açıq elan edilib
23.09.20
Qazaxıstanda Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev və Üzeyir Hacıbəyliyə həsr edilən beynəlxalq konfrans keçiriləcək
23.09.20
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Bülbülə qəsəbəsindəki Uşaq İncəsənət Məktəbinin yeni binasının açılışında iştirak edib
22.09.20
Azad Qaradərəlinin kitabı rus dilidə çap olunub
22.09.20
“Mədəniyyət/Culture” jurnalının növbəti nömrəsi işıq üzü görüb
22.09.20
A.P.Çexovun Yaltadakı ev muzeyindən reportaj
21.09.20
Anar Kərimov Mədəniyyət Nazirliyi yanında İctimai Şuranın seçki komissiyasının yaradılması haqqında əmr imzalayıb
21.09.20
Kənan Hacı “MÜCRÜ” ədəbiyyat dərgisinə baş redaktor təyin edildi
©2012 Avanqard.net Muəllif hüquqları qorunur. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.